Prawą i lewą połowę zdjęcia dzieli prawie 20 lat. Po lewej byłem jeszcze z analogowym Canonem, po prawej to oczywiście telefon. I tylko ulica ta sama. Kikut ulicy Rolnej przy Pustułeczki, jeden z ostatnich śladów po tej niegdysiejszej – można powiedzieć – arterii. Arterii polnej, przecinającej ursynowską wieś.
To było tak z grubsza w maju 2006 roku, gdy zapadła decyzja, aby przygotować tę stronę. Tę, którą właśnie czytacie. Krajobraz błyskawicznie się zmieniał, a wersję przed zmianą chcieliśmy zachować dla przyszłości. Przez cały maj jeździłem rowerem z ciężką lustrzanką Canon i robiłem zdjęcia. Wśród nich jest to. Stara tabliczka za płotem głosiła „Rolna 20, Komisariat XVI”. Komisariat 16 powstał w 1916 roku i obejmował południe Mokotowa oraz przyłączane do Warszawy tereny wiejskie.
Dwadzieścia lat później jestem w tym samym miejscu. Zamiast Canona mam smartfona. To na pewno tu? Tak, na pewno. Płot zarósł sumakiem, ale to wciąż ta sama siatka. Te same słupy. I tylko tabliczki „Rolna 20” w krzakach już nie ma. Sama Rolna za to jest. Niemiłosiernie pocięta, poszatkowana, rozdzielona na dwie części, które nigdy już się nie połączą. Część południowa jest właśnie tu.
Tu, przy Pustułeczki, na tyłach Centrum Onkologii. Tabliczkę na parkanie narożnego apartamentowca powieszono nową, elegancką. Ulica natomiast urywa się kawałeczek dalej, w krzakach przy szpitalu. A gdzie ciąg dalszy? Ciąg dalszy to Służew. Tam, między Wałbrzyską i Aleją Wilanowską, na dwupasmowym przedłużeniu Alei KEN znajdziecie Rolną. Może was zdziwić bardzo wysoka numeracja posesji stojących przy ulicy – dziwić jednak nie powinna. Jest tylko świadectwem, że kiedyś Rolna była bardzo długa.
To „kiedyś” skończyło się pół wieku temu, gdy rozbudowujące się osiedle pochłaniało kolejne fragmenty polnej drogi zwanej Rolną. Na zdjęciu z 1974 roku jesteśmy znów w tym samym miejscu. Rolna róg Pustułeczki. Może nawet siatka wciąż ta sama? Na zdjęciu poniżej patrzymy na północ. Stamtąd nadejdzie cywilizacja.
I co, tylko jedno zdjęcie? Nie. Fotografujący Leopold Pytko obraca się i robi drugie, w kierunku południowym. Z wieżą i zagajnikiem w tle. To przedpole Lasu Kabackiego. Rolna tu skręci trochę na zachód, aby połączyć ze światem wiejskie osiedle na Moczydle.
Jeszcze niedawno był tam kolejny, trzeci zachowany fragment rolnej, ale zrobiono porządek nazewniczy i Rolną nazwano tam Ziemską. I tu dochodzimy do końca. Róbcie zdjęcia. Nigdy nie wiecie, kiedy wasza okolica rolna stanie się ziemską, a w końcu także budowlaną.
Rolna ma skrzyżowanie z Pustułeczki? Dziwne… A ta fotka to na pewno Rolna w 2025 roku? Jeżdżę tamtędy niemal codziennie i takiego widoku nie przypominam sobie.
Zdjęcia ilustrujące tę historię pokazują de facto dwa skrzyżowania: Rolnej z Pustułeczki i Rolnej z Roentgena. W każdym razie jeśli chodzi o obecny stan rzeczy, bo w 1974 Roentgena zapewne tu nie było.
A jeśli chodzi o ostatnie zdjęcie, to krótka droga gruntowa widoczna na drugim planie, na której stoi biały van, to wg Google Maps jest właśnie ostatni już odcinek Rolnej. Prawie cały mieści się na tym zdjęciu 🙂